مرتضى مطهرى
82
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
مىنمايد ، چنانچه از تقصير او بگذرى « شايد » كه حق سبحانه از « پارهاى » تقصيرات تو بگذرد - بنده شاه ولايت ، احمد اردبيلى . شاه عباس نوشت : به عرض مىرساند : عباس خدماتى كه فرموده بوديد به جان منت داشته به تقديم رسانيد . اميد كه اين محب را از دعاى خير فراموش نفرماييد - كلب آستان على ، عباس « 1 » امتناع مقدس اردبيلى از آمدن به ايران سبب شد كه حوزه نجف به عنوان مركزى ديگر در مقابل حوزه اصفهان احيا شود ، همچنانكه امتناع شهيد ثانى و پسرش شيخ حسن صاحب معالم و دخترزادهاش سيدمحمد صاحب مدارك از مهاجرت از جبل عامل به ايران سبب شد كه حوزه شام و جبل عامل همچنان ادامه يابد و منقرض نگردد . صاحب معالم و صاحب مدارك براى اينكه دچار محظور و رودربايستى براى توقف در ايران نشوند از زيارت حضرت رضا عليه السلام كه فوق العاده مشتاق آن بودند صرف نظر كردند . اين بنده فعلًا نمىداند كه مقدس اردبيلى فقه را كجا و نزد چه كسى تحصيل كرده است ؛ همين قدر مىدانيم كه فقه را نزد شاگردان شهيد ثانى تحصيل كرده است . پسر شهيد ثانى ( صاحب معالم ) ونواده دختريش ( صاحب مدارك ) در نجف شاگرد او بودهاند . در كتاب زندگى جلال الدين دوانى مىنويسد : ملا احمد اردبيلى ، مولانا عبد اللَّه شوشترى ، مولانا عبد اللَّه يزدى ، خواجه افضل الدين تُركه ، ميرفخرالدين هماكى ، شاه ابومحمد شيرازى ، مولانا ميرزا جان و ميرفتح شيرازى ، شاگردان خواجه جمال الدين محمود بودهاند و او شاگرد محقق جلال الدين دوانى بوده است « 2 »
--> ( 1 ) اين داستان هرچند در مآخذ معتبر نقل شده ولى با توجه به سال فوت محقق اردبيلى و جلوس شاه عباس قابل خدشه و نيازمند به تحقيق است . ( 2 ) زندگى جلال الدين دوانى ، تأليف فاضل محترم آقاى على دوانى .